Konya Bilim Merkezi BilimUp
 / 

Tırtıldan Kelebeğe

Gülnur Şener
2 dk
4722

Çevremizde, özellikle de doğada kelebeklere sıkça rastlarız. Pek çoğumuz çocukluktan itibaren kelebeklerin tırtıllardan oluştuğunu öğreniriz. Peki ya siz bu dönüşümün nasıl gerçekleştiğini hiç merak ettiniz mi? Kanatları dahi olmayan tırtılların o güzel desenli kanatları sırtlarına nasıl taktıklarını düşündünüz mü?

Kelebeğin Oluşumu

Kelebeklerin oluşumu dört aşamada gerçekleşir. Bu oluşumu incelemek için ilk olarak tırtıl halinden başlamak gerekiyor. Tırtıllar belli bir yaş ve olgunluğa geldikten sonra boyuna büyümeyi bırakıp sadece enine büyümeye başlar. Boyları aynı kalırken derilerine sığamayacak kadar şişmanlarlar. Bu kilo alma ile en nihayetinde derilerine sığamaz hale gelirler ve derileri yırtılmaya başlar. Tepkisel olarak bu yırtılma aşamasında savunmasız kalan tırtıllar kendilerini sistemsel bir şekilde koruma altına alma güdüsü ile bazı önlemler alırlar. Dimdik durup bir dal taklidi yapmak bu önlemlerden biridir. Derisi yırtılan tırtıl yeni bir değişim içine girmek için çok fazla besin tüketir ve kendini yeni oluşturduğu tabakaya hapseder. Bu tabaka ilk başta yumuşak olup sonradan sertleşen kabuğumsu bir yapıdır. Bilimsel olarak bu kabuğa “krizalit” denmesine rağmen halk içinde kelebek kozası olarak bilinir. Kendisini yaklaşık olarak on gün buraya hapseden tırtıl bu süre boyunca sadece depo ettiği besinlerden beslenir, dışarıdan başka bir gıda almaz.


Değişimin büyük kısmı tam olarak bu şekilde başlar. Bu süre zarfında krizalitle kaplı yapı; yaprak, dal veya kayaya tutturulmuş biçimde bekler. Oluşum evresi tamamlandıktan sonra koza yavaş yavaş yırtılır ve kelebek ilk haliyle belirmeye başlar. Henüz tam bir kelebek olarak çıkamaz, kanatları yeterince ıslak ve normal boyutunda değildir. Kanatlarının olması gereken biçime gelebilmesi için gerilmesi gerekmektedir ve kelebek bunu vücut sıvısıyla yapar. Bu şekilde şişen kanatlar tam bir kelebek görüntüsü kazandırır. En sonunda hiçbir eğitimi olmayan kelebek özgürce uçmaya başlar.

Kelebeklerin bu mükemmel değişimi hep çok dikkat çekmiş ve araştırılmıştır. Kendine hayran bırakıcı bu olay birçok ülkede yeniden diriliş ve değişimi temsil eder. Bir tırtılın güzelliği, kanatları ve gökyüzünde uçuşu ile kusursuz bir kelebeğe dönüşü gerçekten de hayranlık vericidir ve bir doğa harikası olarak nitelendirilir.


Benzer Makaleler
Bitkiler de Konuşur
Kahve ya da Çay Tercihimizi Genler mi Belirler?
Arılar Kovanlarını Nasıl Koruyor; Propolis ve Arı Sütü
Uyku Gerçekten Dinlendirir Mi?
Hapşırmak Sadece İnsanlara Mı Özgüdür?
Böcekler Neden Işık Etrafında Toplanır?
Aksolotl Semenderleri Beyinlerini Nasıl Yenileyebiliyor?
Acıyı Algılayamayan Beynimiz Nasıl Ağrıyor?
İlk Hücre Teorisi: Yaşam Nasıl Ortaya Çıktı?
İlaçlar Nasıl Onaylanıyor?
ANASAYFA
RASTGELE
KATEGORİLER
POPÜLER
EN YENİLER