Konya Bilim Merkezi BilimUp

Zerdeçalın Faydaları Nelerdir? Zerdeçalın Gizemli Gücü

4 dk
1658

Sarı rengi ve keskin aromasıyla Hint yemeklerinin vazgeçilmez baharatı olan, halk dilinde "hint safranı" olarak da bilinen zerdeçalın ismini özellikle kış aylarında sıklıkla duyarız. Zencefilgiller ailesinin bir üyesi olan, iri yapraklı, sarı çiçekli bu bitkinin faydaları saymakla bitmez. Gelin onu bir de yakından tanıyalım.

Kurkumin Maddesi Sebebiyle Binlerce Yıldır Bitkisel Tedavi Amaçlı Kullanılıyor

Zerdeçal (Curcuma Longa), Güney Asya kökenli bir bitki olup içerdiği “kurkumin (curcumin)” maddesi sebebiyle yıllardır fitoterapi (bitkisel tedavi) amaçlı kullanılır. Kurkuminin Çin ve Hindistan tıbbında yaklaşık 6000 yıla dayanan bir geçmişi vardır. Hindistan'a ait tarihsel bir alternatif tıp yöntemi olan Ayurveda ilaçlarında da astım, diyabet, romatizma, karaciğer hastalıkları veya iştahsızlık gibi durumlar için zerdeçal sıklıkla kullanılır. Kozmetik sektöründe de kullanıldığı alanlar vardır. Bugüne kadar yapılmış olan çalışmalarda kurkumin maddesinin antienflamatuar (iltihap önleyici), antikanser, antiviral, antioksidan, antimikrobiyal ve yara iyileştirici gibi özelliklere sahip olduğu görüldü. Bu tarz enflamasyona ve oksidatif hasara karşı koruma mekanizmaları, kurkumini, yaşlanma ve dejeneratif hastalıklarla mücadelede umut verici doğal ajanlar haline getirdi. Bu nedenle zerdeçal; taze, kuru, öğütülmüş halde tüketilebilir ya da yemeklere çeşni olarak da eklenebilir. Ayrıca gıda takviyesi olarak satılan çeşitleri de mevcuttur.


Kurkuminin birçok hastalık üzerinde faydalı özelliğinin olması, kanser, kardiyovasküler, solunum, enfeksiyon, kronik rahatsızlıklar, diyabet, obezite, metabolik sendromlar ve nörolojik bozuklukların tedavisinde kullanımını ve hakkında yapılan araştırmaları artırmıştır. Bunlardan biri de Alzheimer olarak bilinen, ileri yaşlarda beyin hücrelerinin yok olması sebebiyle beyinde amiloid-β (amyloid-beta) proteinlerinin birikmesine neden olan bu hastalığın tedavisi için de kurkuminin etkileri üzerine çeşitli çalışmalar yapılmaktadır. Son on yılda, bazı araştırmacılar kurkumin ve türevlerini tasarlayıp sentezlediler. Bunun sonucunda kurkuminin, amiloid-β birikimini önlediğini gözlemlediler. Ayrıca bazı araştırmacılar da kurkuminin etkilerini Alzheimer hastalığının hücre ve fare modellerini kullanarak kapsamlı bir şekilde test ettiler. Böylece, kurkuminin amiloid-β birikmesini önlediğini ve kan beyin bariyerini (KBB) geçtiğini, beyin hücrelerine ulaştığını ve nöronları yaşlanma ve amiloid-β'nın çeşitli toksik etkilerinden koruduğunu ortaya koymuştur. Böylece kurkuminin KBB'yi geçtiğini gösteren ikna edici kanıtlar ortaya koydular. Fare modellerinin kullanıldığı çalışmada ise Alzheimer hastalığının fare modellerinde, kurkuminin bilişsel gerilemeyi ve sinaptik işlevleri (sinir hücrelerinin etkileşimi) iyileştirdiği gözlemlendi.

Kurkuminin cilt bakımında kullanılmasından ötürü kozmetik sektöründe de yer aldığından bahsetmiştik. Peki kurkumin cildi nasıl etkiliyor? Kurkumin, yapısal özelliğinden dolayı yağda çözünen (lipofilik) bir polifenol (bitkilerde doğal olarak bulunan ve bitkilere renk veren kimyasal bileşik) olduğu için yağ içeren bileşenlerle beraber hazırlandığında cilt bakımı için besleyici, koruyucu ve iyileştirici güce sahip olur. 2014 yılında yayımlanan bir araştırmaya göre, kurkuminin bronzlaşma ürünlerinde veya çok popüler BB kremlerinde (leke balsamı) aktif bir bileşen olarak kullanılabileceğini gösterdi. Ayrıca zerdeçal, Hindistan’da yaygın olarak kullanıldığı için düğünden önce gelinlerin yüzüne zerdeçallı karışım hazırlanarak maske şeklinde uygulanır. Bu sayede gelinler düğün günü bebek gibi bir cilde sahip olurlar. Bunların yanında antibakteriyel özelliğe de sahip olan zerdeçal, son dönemlerde kumaş boyamasında da doğal renklendirici olarak kullanılmaya başlandı. Kısacası tıp, kozmetik, ilaç endüstrisi, tekstil, gastronomi gibi geniş bir kullanım alanına sahip olan zerdeçal, doğada yer alan mucizevi bir bitki olarak görülüyor.


Kaynakça
  1. KARAMAN, B. E., & KÖSELER, E. (2017). Zerdeçalın Kronik Hastalıklarla İlişkisi The Relationship Between Turmeric and Chronic Diseases.
  2. Reddy, P. H., Manczak, M., Yin, X., Grady, M. C., Mitchell, A., Tonk, S., Kuruva, C. S., Bhatti, J. S., Kandimalla, R., Vijayan, M., Kumar, S., Wang, R., Pradeepkiran, J. A., Ogunmokun, G., Thamarai, K., Quesada, K., Boles, A., & Reddy, A. P. (2018). Protective Effects of Indian Spice Curcumin Against Amyloid-β in Alzheimer's Disease. Journal of Alzheimer's disease : JAD, 61(3), 843–866. https://doi.org/10.3233/JAD-170512 
  3. Arct, J., Ratz-Łyko, A., Mieloch, M., & Witulska, M. (2014). Evaluation of skin colouring properties of curcuma longa extract. Indian journal of pharmaceutical sciences, 76(4), 374–378. 
  4. Qadir, M. I., Naqvi, S. T., & Muhammad, S. A. (2016). Curcumin: a Polyphenol with Molecular Targets for Cancer Control. Asian Pacific journal of cancer prevention : APJCP, 17(6), 2735–2739. 
  5. https://www.bezelyedergi.net/post/kanser-tedavisinde-kurkumin-ve-analogları 
  6. Akar, E. & Bulut, M. (2013). Bazı tekstil boya bitkilerinin antibakteriyal özellikleri ve aktivitesi için kullanılan test yöntemleri . Teknik Bilimler Dergisi , 3 (2) , 1-6 . Retrieved from https://dergipark.org.tr/en/pub/tbed/issue/20932/225045 
  7. Al-Suhaimi, E. A., Al-Riziza, N. A., & Al-Essa, R. A. (2011). Physiological and therapeutical roles of ginger and turmeric on endocrine functions. The American journal of Chinese medicine, 39(2), 215–231. https://doi.org/10.1142/S0192415X11008762 

Benzer Makaleler

Veri Bilimci Kimdir? Ne İş Yapar?
Nohutun Bilimsel Faydaları Nelerdir?
Süt Nasıl Peynir Haline Gelir?
Cüce Ağaç: Bonsai
Avcı Bitkiler
Yolculukta kitap okumak neden midemizi bulandırır?
Sizin de bir avokado bitkiniz olabilir!
Siber Güvenlik Çalışmalarının Önemi | Mahir Yüksel
Hayvanlar Neden Kış Uykusuna Yatar?
Evde Kendi Yeşilliğinizi Yetiştirmenin Yolları
ANASAYFA
RASTGELE
KATEGORİLER
POPÜLER
EN YENİLER